Dünya Ticari ve Ekonomik Belirsizlik Endeksi (2020-2025)

2020-2025 dönemindeki küresel ekonomik belirsizlik; ticari bilinmezlik ve ekonomik bilinmezlik endekslerinin seyrini göstermektedir. İlk dikkat çeken husus, 2020 yılında pandemi etkisiyle belirsizlik endekslerinde görülen yüksek seviyelerin, takip eden dönemde kısmi bir normalleşme eğilimine girmesine rağmen tamamen ortadan kalkmamasıdır. Bu durum, küresel ekonominin yapısal olarak daha kırılgan bir döneme girdiğini göstermektedir. 2022 sonrasındaki endekslerde yeniden artış görülmesi, özellikle jeopolitik gerilimler, enerji krizi ve ABD-Çin rekabetinin derinleşmesi ile doğrudan ilişkilidir. Vurgulandığı üzere iki büyük ekonomi arasındaki stratejik rekabet yalnızca ticaret alanında değil, aynı zamanda teknoloji ve tedarik zincirleri üzerinde de etkisini göstermektedir ki bu da küresel ekonomik sistemde belirsizliği artırmaktadır. Grafikte özellikle ticari bilinmezlik endeksindeki keskin yükseliş, küresel ticaretin giderek daha öngörülemez hale geldiğini ortaya koymaktadır. 2024 sonu ve 2025 döneminde Grafikte belirtilen tüm endekslerde belirgin bir sıçrama yaşanması, küresel ekonomide yeni bir belirsizlik dalgasına işaret etmektedir. Bu artış büyük ölçüde korumacı ticaret politikalarının yaygınlaşması, gümrük tarifelerindeki artış ve küresel tedarik zincirlerinin yeniden yapılandırılması ile açıklanabilir. Aynı zamanda bu dönemde FED ve Avrupa Merkez Bankasının faizleri yüksek seviyelerde tutmaya devam etmesi, finansal koşulların sıkı kalmasına ve belirsizlik algısının güçlenmesine neden olmaktadır. Ekonomik bilinmezlik endeksinin ticari bilinmezlikten daha sınırlı dalgalanması ise küresel ekonomide makro temellerin tamamen bozulmadığını ticaret ve jeopolitik risklerin daha baskın hale geldiğini göstermektedir. Bu gösterge, küresel büyüme devam etse de büyüme kalitesinin ve sürdürülebilirliğinin zayıfladığını desteklemektedir.