Avrupa ve Türkiye’de 100.000 Kişiye Düşen Hakim ve Savcı Sayısı (2015-2024)

Dava süreleri hâkim ve savcı sayısı ile doğrudan ilişkili bir konudur. 2024 yılı başı itibarıyla Türkiye’de görev yapan toplam hâkim sayısı yaklaşık 17.061 seviyesine ulaşmıştır. Bunlardan 15.761 tanesi adli yargıda 1.300 tanesi ise İdare ve Vergi Mahkemelerinde görev yapmaktadır. Türkiye’de 100 bin kişiye düşen hâkim sayısı 20,1’dir. Bu konuda Avrupa ortalaması ise 17,6’dır. Oranlara bakıldığında aradaki farkın çok da açık olmadığı söylenebilir. Fakat bu konudaki asıl çelişki hâkim başına düşen dava sayısında yatmaktadır. Avrupa ülkelerinde 100 bin kişiye düşen “yeni dava” sayısı Türkiye’ye oranla çok daha düşüktür. Türkiye’de uyuşmazlık kültürü ve dava açma oranı yüksek olduğu için, hâkim başına düşen dosya sayısı Avrupa’daki meslektaşlarının çok üzerindedir. Öte yandan Türkiye’deki hakimlerin yaklaşık %45-50’si meslekte 5 yıl ve altı kıdeme sahiptir. Bu durum, nitelikli karar verme hızını etkileyebilmektedir. Türkiye’de 100 bin kişiye düşen savcı sayısı ise yaklaşık 9,1 iken Avrupa’da yaklaşık 12,2'dir. Verilerden hareketle Türkiye’deki problemin hâkim ve savcı sayısından ziyade uyuşmazlık kültürü ve dava açma oranından kaynaklandığı söylenebilir.